Tại Dự thảo Nghị định về hóa đơn điện tử, chứng từ điện tử, Bộ Tài chính đã đề xuất bổ sung và làm rõ 8 trường hợp không bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử. Những thay đổi này đang thu hút sự quan tâm của nhiều doanh nghiệp, hộ kinh doanh và người nộp thuế do có thể tác động trực tiếp đến quy trình lập chứng từ và tuân thủ nghĩa vụ thuế trong thời gian tới. Vậy cụ thể những trường hợp nào được đề xuất không phải áp dụng hóa đơn điện tử?
1. Dự thảo mới đề xuất 8 trường hợp không phải lập hóa đơn điện tử
Theo Khoản 4, Điều 8, Dự thảo Nghị định quy định về hóa đơn điện tử, chứng từ điện tử, Bộ Tài chính đề xuất bổ sung một số trường hợp được miễn lập hóa đơn điện tử. Nếu được thông qua, các quy định này sẽ tác động trực tiếp đến hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh và một số giao dịch đặc thù của doanh nghiệp.
8 trường hợp được đề xuất không phải sử dụng hóa đơn điện tử gồm:
[1] Hộ, cá nhân kinh doanh không phát sinh nghĩa vụ thuế: Thuộc diện không chịu thuế GTGT và không phải nộp thuế TNCN theo quy định, trừ trường hợp bán hàng hóa phải đăng ký quyền sở hữu, quyền sử dụng.
[2] Bán hàng qua sàn thương mại điện tử đã được khấu trừ, nộp thuế thay: Hộ, cá nhân kinh doanh bán hàng qua sàn có chức năng thanh toán và được sàn kê khai, nộp thuế theo từng giao dịch sẽ không phải lập hóa đơn. Tuy nhiên, nếu người mua yêu cầu, người bán vẫn phải xuất hóa đơn điện tử hoặc ủy nhiệm cho bên thứ ba lập hóa đơn.
[3] Một số khoản thu nhập đặc thù của hộ, cá nhân kinh doanh, gồm:
- Thu nhập từ cho thuê bất động sản.
- Thu nhập từ cung cấp sản phẩm, dịch vụ nội dung số cho tổ chức, cá nhân ở nước ngoài như trò chơi điện tử, phim số, ảnh số, nhạc số, quảng cáo số.
[4] Đại lý đã được doanh nghiệp khấu trừ thuế theo quy định, bao gồm: Đại lý xổ số; đại lý bảo hiểm; đại lý bán hàng đa cấp.
[5] Một số giao dịch tài chính và tái bảo hiểm, như:
- Các khoản thu từ hoạt động tái bảo hiểm.
- Giao dịch nhận tiền gửi.
- Phát hành chứng khoán sơ cấp, giấy tờ có giá.
- Giao dịch sản phẩm phái sinh.
[6] Góp vốn bằng tài sản để thành lập doanh nghiệp: Không phải lập hóa đơn nếu sử dụng hồ sơ góp vốn theo quy định như biên bản góp vốn, biên bản bàn giao, biên bản định giá tài sản và hồ sơ chứng minh nguồn gốc tài sản.
[7] Điều chuyển tài sản trong nội bộ hoặc tái cơ cấu doanh nghiệp, gồm:
- Điều chuyển giữa công ty mẹ và đơn vị hạch toán phụ thuộc.
- Điều chuyển giữa các đơn vị phụ thuộc.
- Điều chuyển khi chia, tách, hợp nhất, sáp nhập hoặc chuyển đổi loại hình doanh nghiệp.
Trường hợp này phải có lệnh điều chuyển và hồ sơ nguồn gốc tài sản.
[8] Một số trường hợp đã được quy định tại Nghị định 181/2025/NĐ-CP, gồm:
- Hàng hóa xuất chuyển kho nội bộ, xuất vật tư, bán thành phẩm để tiếp tục quá trình sản xuất, kinh doanh.
- Hàng hóa, dịch vụ phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh của chính cơ sở kinh doanh.
- Các khoản thu không liên quan đến bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ như tiền bồi thường, tiền thưởng, thu hộ, thù lao thu hộ cho cơ quan nhà nước, các khoản thu tài chính.
Lưu ý: Đây mới là nội dung được Bộ Tài chính đưa ra tại dự thảo Nghị định. Các trường hợp miễn lập hóa đơn điện tử chỉ chính thức áp dụng khi văn bản được ban hành và có hiệu lực.
>> Có thể bạn quan tâm: Biên bản điều chỉnh hóa đơn là gì?
2. Những đối tượng nào được khai thác, sử dụng thông tin hóa đơn điện tử?
Thông tin hóa đơn điện tử không chỉ phục vụ người bán và người mua mà còn được chia sẻ cho nhiều chủ thể khác nhằm đáp ứng yêu cầu quản lý thuế, thanh tra, kiểm tra và thực hiện các thủ tục liên quan theo quy định pháp luật.
Các bên được sử dụng thông tin hóa đơn điện tử gồm:
- Người bán và người mua hàng hóa, dịch vụ:
- Doanh nghiệp.
- Tổ chức kinh tế.
- Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh.
- Tổ chức, cá nhân mua hàng hóa, sử dụng dịch vụ.
- Cơ quan quản lý nhà nước, sử dụng dữ liệu hóa đơn điện tử nhằm mục đích:
- Giải quyết thủ tục hành chính theo quy định.
- Kiểm tra tính hợp pháp của hàng hóa lưu thông trên thị trường.
- Phục vụ hoạt động tố tụng, thanh tra, kiểm tra, kiểm toán.
- Tổ chức tín dụng, khai thác thông tin hóa đơn điện tử nhằm mục đích:
- Thực hiện các thủ tục về thuế.
- Hỗ trợ thanh toán qua ngân hàng.
- Tổ chức cung cấp dịch vụ hóa đơn điện tử theo quy định của pháp luật.
- Các tổ chức sử dụng chứng từ khấu trừ thuế điện tử:
- Chứng từ điện tử khấu trừ thuế TNCN.
- Chứng từ điện tử khấu trừ thuế đối với hoạt động kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử, nền tảng số.
- Cơ quan thuế nước ngoài, trong trường hợp phù hợp với điều ước quốc tế về thuế mà Việt Nam là thành viên.
Một số nguyên tắc quan trọng khi lập và sử dụng hóa đơn điện tử cần lưu ý
Theo Khoản 3, Điều 26, Luật Quản lý thuế 2025, việc lập, quản lý và sử dụng hóa đơn điện tử phải tuân thủ các nguyên tắc sau:
- Tổ chức, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh phải lập hóa đơn điện tử khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ; ghi đầy đủ nội dung theo định dạng chuẩn và chịu trách nhiệm về tính chính xác của hóa đơn, trừ trường hợp được miễn sử dụng theo quy định của Chính phủ.
- Việc đăng ký, quản lý và sử dụng hóa đơn điện tử phải bảo đảm tuân thủ quy định của pháp luật về giao dịch điện tử, kế toán và thuế.
- Thời điểm lập hóa đơn điện tử được thực hiện theo quy định của Chính phủ.
- Người nộp thuế có trách nhiệm chuẩn bị hạ tầng kỹ thuật đáp ứng yêu cầu về kết nối, lưu trữ, bảo mật và truy xuất dữ liệu hóa đơn điện tử.
- Dữ liệu hóa đơn điện tử được quản lý tập trung, kết nối và chia sẻ với các cơ quan, tổ chức có liên quan nhằm phục vụ công tác quản lý nhà nước và bảo vệ quyền lợi người mua.
- Cơ quan thuế có trách nhiệm xây dựng, quản lý và vận hành hệ thống dữ liệu hóa đơn điện tử; đồng thời áp dụng các biện pháp quản lý phù hợp đối với trường hợp có rủi ro cao về thuế và hóa đơn.
- Tổ chức cung cấp dịch vụ hóa đơn điện tử phải xây dựng cơ chế kiểm tra, phát hiện, cảnh báo trong quá trình sử dụng và cung cấp thông tin cho cơ quan thuế theo quy định.
- Người mua có quyền yêu cầu người bán cung cấp hóa đơn điện tử khi mua hàng hóa, dịch vụ và được hưởng các chính sách khuyến khích theo quy định của pháp luật.
>> Có thể bạn quan tâm: Đối tượng nào bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền.
3. Hộ kinh doanh cần lưu ý gì về hóa đơn điện tử theo quy định mới?
Bên cạnh các trường hợp được đề xuất không phải sử dụng hóa đơn điện tử, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh cũng cần đặc biệt lưu ý một số quy định đang áp dụng theo Nghị định 68/2026/NĐ-CP và Thông tư 18/2026/TT-BTC.
Một số điểm đáng chú ý gồm:
- Doanh thu từ 01 tỷ đồng/năm trở lên bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử: Hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế hoặc hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền có kết nối dữ liệu với cơ quan thuế.
- Có nhiều địa điểm kinh doanh vẫn dùng chung một mã số thuế: nhưng trên hóa đơn phải ghi rõ địa chỉ của từng cửa hàng, địa điểm bán hàng.
- Doanh thu trên 500 triệu đồng đến dưới 01 tỷ đồng/năm chưa bắt buộc áp dụng. Tuy nhiên hộ kinh doanh cần lưu ý:
- Được chủ động đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử nếu có nhu cầu.
- Nếu chưa đăng ký mà phát sinh nhu cầu xuất hóa đơn thì phải khai, nộp thuế trước khi được cơ quan thuế cấp hóa đơn điện tử theo từng lần phát sinh.
- Hộ kinh doanh mới thành lập cũng cần theo dõi doanh thu thực tế: Trường hợp doanh thu lũy kế trong năm đạt từ 01 tỷ đồng trở lên thì phải chuyển sang áp dụng hóa đơn điện tử theo quy định.
- Thời hạn đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử là 30 ngày: kể từ ngày cuối cùng của kỳ tính thuế mà doanh thu tính thuế GTGT lũy kế đạt từ 01 tỷ đồng trở lên.
- Dữ liệu hóa đơn điện tử sẽ hỗ trợ việc khai thuế tự động: Khi hộ kinh doanh sử dụng hóa đơn điện tử có mã hoặc hóa đơn từ máy tính tiền kết nối với cơ quan thuế, hệ thống quản lý thuế sẽ tự động tạo lập tờ khai để hỗ trợ xác định:
- Thuế giá trị gia tăng phải nộp.
- Thuế thu nhập cá nhân phải nộp.
- Các thông tin phục vụ công tác quản lý thuế dựa trên dữ liệu hóa đơn và cơ sở dữ liệu liên quan.
Việc theo dõi sát ngưỡng doanh thu 500 triệu đồng và 01 tỷ đồng/năm là yếu tố đặc biệt quan trọng đối với hộ kinh doanh trong năm 2026, vì đây là căn cứ quyết định nghĩa vụ áp dụng hóa đơn điện tử và phương thức thực hiện kê khai, nộp thuế theo quy định hiện hành.
Kết luận
Tóm lại, nếu Dự thảo Nghị định được thông qua, sẽ có 8 trường hợp không phải sử dụng hóa đơn điện tử, chủ yếu liên quan đến hộ, cá nhân kinh doanh và một số giao dịch đặc thù như góp vốn bằng tài sản, điều chuyển tài sản nội bộ hay giao dịch tài chính. Tuy nhiên, không phải mọi hộ kinh doanh đều được miễn nghĩa vụ về hóa đơn. Việc xác định đúng ngưỡng doanh thu, đối tượng sử dụng thông tin hóa đơn điện tử và các quy định bắt buộc áp dụng hóa đơn điện tử từ máy tính tiền sẽ giúp người nộp thuế chủ động tuân thủ, hạn chế rủi ro sai sót khi quy định mới chính thức có hiệu lực.
Ngoài ra, nếu quý doanh nghiệp đang tìm kiếm giải pháp phần mềm hóa đơn điện tử đáp ứng đầy đủ quy định, xin vui lòng liên hệ E-invoice để nhận được tư vấn:
CÔNG TY PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ THÁI SƠN
- Địa chỉ: Số 15, phố Đặng Thùy Trâm, phường Nghĩa Đô, Thành phố Hà Nội
- Tổng đài HTKH: 1900 4767 – 1900 4768
- Tel : 024.37545222
- Fax: 024.37545223
- Website: https://einvoice.vn/
Để lại một phản hồi