Thuế TNDN là gì? Quy định mới nhất về thuế thu nhập doanh nghiệp 2026

Thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) là một trong những sắc thuế quan trọng trong hệ thống pháp luật thuế Việt Nam, tác động trực tiếp đến hoạt động tài chính và nghĩa vụ của mọi doanh nghiệp, hợp tác xã và nhiều tổ chức có hoạt động sản xuất, kinh doanh. Việc nắm vững các quy định về thuế TNDN không chỉ giúp doanh nghiệp thực hiện đúng nghĩa vụ với Nhà nước mà còn hỗ trợ tối ưu chi phí hợp pháp, tận dụng các chính sách ưu đãi thuế và hạn chế rủi ro trong quá trình thanh tra, kiểm tra của cơ quan thuế. Trong bối cảnh các quy định pháp luật về thuế thường xuyên được cập nhật, việc theo dõi những điểm mới về thuế TNDN là yêu cầu cần thiết đối với bộ phận kế toán, tài chính cũng như người quản lý doanh nghiệp.

1. Thuế TNDN là gì?

Thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) là khoản thuế trực thu mà doanh nghiệp và các tổ chức có hoạt động sản xuất, kinh doanh phải nộp trên phần thu nhập chịu thuế phát sinh trong kỳ tính thuế theo quy định của pháp luật Việt Nam.

Nói một cách đơn giản, sau khi doanh nghiệp xác định doanh thu, trừ các khoản chi phí được trừ và các khoản điều chỉnh theo quy định, phần lợi nhuận còn lại sẽ là cơ sở để tính thuế TNDN.

Thuế TNDN là một trong những sắc thuế quan trọng, góp phần tạo nguồn thu cho ngân sách nhà nước, đồng thời điều tiết hoạt động sản xuất, kinh doanh và khuyến khích đầu tư thông qua các chính sách ưu đãi thuế.

>> Có thể bạn quan tâm: Hướng dẫn chuẩn bị hồ sơ hoàn thuế.

2. Đối tượng phải nộp thuế TNDN

Theo quy định hiện hành, đối tượng nộp thuế TNDN bao gồm:

• Doanh nghiệp được thành lập theo pháp luật Việt Nam.
• Công ty có vốn đầu tư nước ngoài.
• Hợp tác xã.
• Đơn vị sự nghiệp có hoạt động sản xuất, kinh doanh.
• Các tổ chức khác có phát sinh thu nhập chịu thuế.

Ngoài ra, doanh nghiệp nước ngoài có cơ sở thường trú hoặc phát sinh thu nhập tại Việt Nam cũng thuộc đối tượng nộp thuế theo quy định.

>> Tham khảo: Hóa đơn điện tử; Báo giá hóa đơn điện tử.

3. Thu nhập chịu thuế TNDN gồm những khoản nào?

Thu nhập chịu thuế của doanh nghiệp không chỉ bao gồm lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh chính mà còn có thể phát sinh từ nhiều nguồn khác, chẳng hạn:

• Thu nhập từ bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ.
• Thu nhập từ hoạt động tài chính.
• Thu nhập từ chuyển nhượng vốn.
• Thu nhập từ chuyển nhượng bất động sản.
• Thu nhập từ bản quyền, nhượng quyền thương mại.
• Thu nhập khác theo quy định của pháp luật.

Việc xác định đúng thu nhập chịu thuế giúp doanh nghiệp kê khai chính xác và hạn chế các rủi ro về thuế.

>> Tham khảo: Thủ tục thay đổi thông tin đăng ký thuế theo Thông tư 90/2026/TT-BTC.

4. Cách tính thuế thu nhập doanh nghiệp

Về cơ bản, số thuế TNDN phải nộp được xác định theo công thức:

Thuế TNDN phải nộp = Thu nhập tính thuế × Thuế suất

Trong đó:

Thu nhập tính thuế = Thu nhập chịu thuế – Thu nhập được miễn thuế – Các khoản lỗ được kết chuyển theo quy định

Doanh nghiệp cần lưu ý việc xác định doanh thu, chi phí được trừ, chi phí không được trừ và các khoản ưu đãi thuế để tính đúng số thuế phải nộp.

5. Thuế suất thuế TNDN hiện nay

Hiện nay, thuế suất thuế TNDN phổ thông là 20% áp dụng đối với đa số doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, pháp luật còn quy định một số mức thuế suất khác đối với một số ngành nghề hoặc lĩnh vực đặc thù.

Ngoài thuế suất phổ thông, doanh nghiệp đáp ứng điều kiện đầu tư vào ngành nghề, địa bàn ưu đãi hoặc dự án khuyến khích đầu tư có thể được hưởng:

• Thuế suất ưu đãi.
• Miễn thuế trong một số năm đầu.
• Giảm 50% số thuế phải nộp trong thời gian nhất định.

Các chính sách ưu đãi này được quy định tại Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp và các văn bản hướng dẫn.

>> Tham khảo: Tra cứu hóa đơn, Tra cứu hóa đơn điện tử.

6. Chi phí được trừ khi tính thuế TNDN

Một khoản chi được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế thường phải đáp ứng các điều kiện cơ bản như:

• Phát sinh thực tế liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh.
• Có đầy đủ hóa đơn, chứng từ hợp pháp.
• Thanh toán không dùng tiền mặt đối với các khoản chi theo quy định phải thực hiện thanh toán không dùng tiền mặt.

Ngược lại, một số khoản chi sẽ không được trừ, ví dụ:

• Chi không có chứng từ hợp pháp.
• Chi không phục vụ hoạt động kinh doanh.
• Các khoản chi vượt mức khống chế theo quy định (nếu có).

Doanh nghiệp cần lưu trữ đầy đủ chứng từ kế toán và hóa đơn điện tử để chứng minh tính hợp pháp của các khoản chi.

7. Kê khai và nộp thuế TNDN

Doanh nghiệp thực hiện kê khai thuế TNDN theo quy định của pháp luật về quản lý thuế.

Thông thường, doanh nghiệp sẽ:

• Tạm nộp thuế trong năm theo kết quả sản xuất kinh doanh.
• Quyết toán thuế khi kết thúc năm tài chính.

Việc kê khai đầy đủ, đúng thời hạn giúp doanh nghiệp tránh các khoản tiền chậm nộp và xử phạt vi phạm hành chính về thuế.

>> Tham khảo: Thời điểm xuất hóa đơn điện tử.

8. Những điểm cần lưu ý theo quy định mới nhất

Các quy định về thuế TNDN thường xuyên được cập nhật nhằm phù hợp với thực tiễn quản lý thuế và chính sách phát triển kinh tế. Doanh nghiệp cần lưu ý:

• Theo dõi các văn bản pháp luật mới về thuế và kế toán.
• Xác định đúng doanh thu, chi phí được trừ và thu nhập chịu thuế.
• Lưu trữ hóa đơn điện tử, chứng từ kế toán đầy đủ.
• Thực hiện tạm nộp và quyết toán thuế đúng thời hạn.
• Kiểm tra điều kiện để được hưởng các chính sách ưu đãi thuế nếu có.

Việc cập nhật kịp thời các quy định mới sẽ giúp doanh nghiệp giảm thiểu rủi ro khi cơ quan thuế thanh tra, kiểm tra.