Từ ngày 01/7/2026, Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 chính thức thay thế luật cũ, mang đến nhiều thay đổi quan trọng trong quy định miễn thuế và giảm thuế. Luật quy định rõ 21 khoản thu nhập được miễn thuế (tăng so với trước), bổ sung các chính sách hỗ trợ nhân lực chất lượng cao, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và một số khoản thu nhập từ lao động. Đồng thời, các trường hợp giảm thuế do khó khăn vẫn được duy trì và hướng dẫn chi tiết hơn. Những quy định này nhằm giảm gánh nặng thuế, hỗ trợ người dân và thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội.
>> Tham khảo: Khi nào được hoàn thuế TNCN với hộ kinh doanh?
1. Cơ sở pháp lý và phạm vi điều chỉnh
Luật Thuế TNCN 2025 quy định cụ thể tại Điều 4 về thu nhập được miễn thuế và Điều 5 về các trường hợp miễn thuế, giảm thuế khác.
Chính phủ ban hành Nghị định hướng dẫn (dự thảo đang lấy ý kiến đến tháng 4/2026) để làm rõ chi tiết, dự kiến gồm 21 khoản miễn thuế với 5 khoản bổ sung mới.
Nghị quyết và Nghị định liên quan khác (như Nghị định 20/2026) cũng bổ sung chính sách miễn giảm cho lĩnh vực khởi nghiệp sáng tạo.
Mục tiêu của chính sách là đảm bảo công bằng xã hội, hỗ trợ thu nhập cơ bản, khuyến khích lao động, đầu tư vào lĩnh vực ưu tiên và giảm thủ tục hành chính cho người nộp thuế.
>> Tham khảo: Hóa đơn điện tử; Báo giá hóa đơn điện tử.
2. 21 khoản thu nhập được miễn thuế TNCN từ năm 2026
Theo Điều 4 Luật 109/2025/QH15, các khoản thu nhập sau được miễn thuế (danh sách chính, được cụ thể hóa trong dự thảo Nghị định):
- Thu nhập từ chuyển nhượng, nhận thừa kế, quà tặng bất động sản giữa các thành viên gia đình (vợ chồng; cha mẹ – con; ông bà – cháu nội/ngoại; anh chị em ruột; cha mẹ nuôi, cha mẹ chồng/vợ…).
- Thu nhập từ chuyển nhượng nhà ở, quyền sử dụng đất ở và tài sản gắn liền (chỉ áp dụng khi cá nhân chỉ có một nhà ở, đất ở duy nhất tại Việt Nam).
- Thu nhập từ giá trị quyền sử dụng đất được Nhà nước giao.
- Thu nhập từ sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp, làm muối, nuôi trồng, đánh bắt thủy sản chưa qua chế biến hoặc chỉ qua sơ chế.
- Thu nhập từ lãi tiền gửi ngân hàng, lãi trái phiếu Chính phủ, lãi trái phiếu chính quyền địa phương.
- Các khoản trợ cấp, phụ cấp theo quy định pháp luật về ưu đãi người có công, trợ cấp khó khăn, thôi việc, mất việc làm…
- Thu nhập từ kiều hối, tiền thưởng kèm theo danh hiệu thi đua, giải thưởng quốc gia, quốc tế được Nhà nước công nhận.
- Học bổng từ ngân sách nhà nước hoặc tổ chức nước ngoài theo thỏa thuận.
- Thu nhập từ bồi thường bảo hiểm nhân thọ, phi nhân thọ, tiền bồi thường tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp.
- Thu nhập từ từ thiện, viện trợ nhân đạo, quà biếu, quà tặng vì mục đích nhân đạo, từ thiện (không phải quà tặng tài sản phải đăng ký sở hữu).
- Lương hưu do Bảo hiểm xã hội chi trả.
- Thu nhập từ chuyển nhượng chứng khoán trong một số trường hợp cụ thể (theo hướng dẫn).
13-21. Các khoản bổ sung và mở rộng: thu nhập từ làm đêm, làm thêm giờ (miễn toàn bộ phần chênh lệch hoặc theo quy định mới), thu nhập từ khoa học công nghệ, tín chỉ carbon, trái phiếu xanh, thu nhập của thuyền viên, chủ doanh nghiệp tư nhân (phần đã nộp thuế TNDN)… và đặc biệt là 5 khoản mới hỗ trợ công nghệ cao.
>> Tham khảo: Xử lý khi bị tổ chức khai sai, khai khống thu nhập trên hồ sơ quyết toán thuế TNCN.
5 khoản bổ sung mới nổi bật (theo dự thảo Nghị định):
- Thu nhập từ tiền lương, tiền công thực hiện nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.
- Thu nhập từ quyền tác giả của nhiệm vụ khoa học công nghệ khi được thương mại hóa.
- Thu nhập của nhà đầu tư, chuyên gia, sáng lập viên trong hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo.
- Thu nhập từ tiền lương, tiền công của nhân lực công nghiệp công nghệ số chất lượng cao (miễn thuế 5 năm).
- Thu nhập từ tiền lương, tiền công của nhân lực công nghệ cao thực hiện nghiên cứu, phát triển công nghệ cao hoặc công nghệ chiến lược (miễn thuế 5 năm).
Ngoài ra, khoản tiền ăn giữa ca, ăn trưa do doanh nghiệp chi trả được nâng mức miễn thuế (dự kiến lên 1,2 triệu đồng/người/tháng). Khoản đóng góp quỹ hưu trí tự nguyện, bảo hiểm nhân thọ cũng được điều chỉnh tăng mức khống chế lên 3 triệu đồng/tháng.
3. Quy định về làm thêm giờ, làm đêm
Một điểm tiến bộ lớn:
- Phần tiền lương làm thêm giờ cao hơn mức bình thường theo Bộ luật Lao động được miễn thuế toàn bộ (trước đây chỉ miễn phần chênh lệch).
- Tương tự với làm việc ban đêm. Điều này giúp người lao động nhận được lợi ích thực tế cao hơn, khuyến khích tăng năng suất.
>> Tham khảo: Tra cứu hóa đơn; Tra cứu hóa đơn điện tử.
4. Các trường hợp giảm thuế (Điều 5 Luật)
Bên cạnh miễn thuế, luật quy định giảm thuế trong các trường hợp sau:
- Người nộp thuế gặp khó khăn đặc biệt do thiên tai, dịch bệnh, hỏa hoạn, tai nạn, bệnh hiểm nghèo ảnh hưởng đến khả năng nộp thuế. Mức giảm có thể lên đến toàn bộ số thuế phải nộp, tùy theo mức độ thiệt hại (do cơ quan thuế xem xét hồ sơ).
- Giảm thuế cho một số đối tượng đặc thù theo chính sách phát triển kinh tế tư nhân (Nghị định 20/2026): chuyên gia, nhà khoa học trong doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo được miễn thuế 2 năm và giảm 50% trong 4 năm tiếp theo đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công.
Thời gian miễn, giảm tính liên tục từ tháng phát sinh thu nhập. Người nộp thuế phải nộp hồ sơ đề nghị giảm thuế kèm chứng từ chứng minh thiệt hại.
5. Tác động thực tiễn và lợi ích
Đối với người lao động: Nhiều cá nhân có thu nhập trung bình sẽ được miễn hoặc giảm đáng kể thuế TNCN, đặc biệt khi kết hợp với mức giảm trừ gia cảnh mới (15,5 triệu đồng/tháng cho bản thân, 6,2 triệu cho người phụ thuộc). Người làm công nghệ cao, khởi nghiệp nhận được ưu đãi mạnh mẽ.
Đối với doanh nghiệp: Phải cập nhật phần mềm tính lương, khấu trừ thuế đúng quy định mới từ kỳ lương áp dụng luật. Doanh nghiệp trong lĩnh vực công nghệ có thêm công cụ thu hút nhân tài.
Đối với nền kinh tế: Chính sách thúc đẩy chuyển đổi số, khoa học công nghệ, hỗ trợ nông nghiệp, an sinh xã hội và công bằng thuế. Dự kiến góp phần tăng thu nhập khả dụng, kích thích tiêu dùng và đầu tư.
>> Tham khảo: Mức giảm trừ gia cảnh tăng mạnh theo Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15.
6. Thủ tục kê khai và lưu ý
- Cá nhân, doanh nghiệp kê khai qua hệ thống thuế điện tử (dichvucong.gdt.gov.vn).
- Đối với miễn thuế làm thêm giờ, cần chứng từ lương rõ ràng phân biệt phần bình thường và phần vượt.
- Người nộp thuế phải lưu giữ chứng từ (hợp đồng, biên lai, giấy xác nhận…) để quyết toán và kiểm tra khi cần.
- Quyết toán thuế năm 2025 áp dụng quy định cũ; từ năm 2026 áp dụng luật mới.
- Khuyến cáo: Liên hệ Chi cục Thuế địa phương hoặc tư vấn thuế chuyên nghiệp để áp dụng đúng trường hợp cụ thể, tránh sai sót dẫn đến truy thu hoặc phạt.
Kết luận
Mọi thắc mắc hoặc muốn được tư vấn muốn được tư vấn về phần mềm hóa đơn điện tử E-invoice hoàn toàn miễn phí, Quý doanh nghiệp vui lòng liên hệ:
CÔNG TY PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ THÁI SƠN
- Địa chỉ: Số 15, phố Đặng Thùy Trâm, phường Nghĩa Đô, Thành phố Hà Nội
- Tổng đài HTKH: 1900 4767 – 1900 4768
- Tel : 024.37545222
- Fax: 024.37545223
- Website: https://einvoice.vn/
Để lại một phản hồi